SEDEX / SMETA Denetimi Danışmanlığı

SMETA nedir, Sedex nedir?

Bu ikisi sürekli karıştırılıyor, ayırmakla başlayalım:

• Sedex, tedarikçilerin ve alıcıların tedarik zinciri verisini paylaştığı bir üyelik platformu. Tesisinizi kaydeder, öz değerlendirme anketini doldurur, denetim raporunuzu buraya yüklersiniz.
• SMETA (Sedex Members Ethical Trade Audit), Sedex’in sahibi olduğu denetim metodolojisi. Denetçinin neye, nasıl bakacağını tanımlar.

İkisi de belge vermez. Denetim sonunda elinizde iki şey olur: bir rapor ve bir düzeltici faaliyet planı (CAP). Alıcınız raporu platformdan görür.

Güncel sürüm SMETA 7.

2-Pillar ve 4-Pillar farkı

SMETA’nın kapsamı “pillar” (sütun) denen bloklarla belirlenir:

Hangisinin yapılacağına alıcınız karar verir. Sipariş görüşmesinde bunu net sorun. Sık yaşanan senaryo şu: tesis 2-Pillar denetim yaptırıyor, birkaç ay sonra başka bir alıcı 4-Pillar istiyor ve süreç baştan kuruluyor. İki alıcınız varsa ve biri 4-Pillar istiyorsa, en baştan 4-Pillar yaptırmak genelde daha ekonomik oluyor.

Süreç nasıl işliyor?

1. Sedex üyeliği ve tesis kaydı — Tesisiniz platformda tanımlanır.
2. Öz Değerlendirme Anketi (SAQ) — Tesisin kendi beyanı. Denetçi buraya yazdıklarınızla sahada gördüğünü karşılaştırır; tutarsızlık başlı başına bulgu konusudur, o yüzden anketi dikkatli doldurmak gerekir.
3. Denetim — Onaylı bir denetim firması yerinde inceleme yapar; kayıtlara bakar, çalışanlarla yöneticiler olmadan görüşür.
4. Rapor ve CAP — Bulgular ve her biri için düzeltme planı.
5. Bulguların kapatılması — Kanıtlarıyla birlikte yüklenir.

Raporun geçerliliği konusunda dürüst cevap

Türkçe kaynakların çoğu “SMETA raporu 1 yıl geçerlidir” diye yazıyor. İşin doğrusu daha nüanslı: Sedex resmî bir geçerlilik süresi tanımlamıyor. Uygulamada alıcı markaların çoğu 12 aydan eski raporu kabul etmiyor, ama bu Sedex’in kuralı değil alıcının politikası.

Pratik sonucu: süreyi alıcınızın tedarikçi şartnamesinden teyit edin. Bazı markalar 6 ay, bazıları 24 ay diyebiliyor.

HER olarak ne yapıyoruz?

SAQ’nun gerçeği yansıtacak biçimde doldurulmasından bulguların kanıtla kapatılmasına kadar süreci birlikte yürütüyoruz. En sık düzelttiğimiz hata, SAQ’da beyan edilenle sahadaki durumun ayrışması — denetçinin ilk baktığı yer tam olarak burası.